Gokken is in Nederland zeker niet iets van de laatste jaren. Al eeuwenlang zoeken mensen het vermaak en de spanning van kansspelen op. De manier waarop Nederlanders gokken is natuurlijk wel flink veranderd. De komst van internet en smartphones heeft het landschap ingrijpend veranderd. Wat ooit op een kermis of in een café plaatsvond, kan tegenwoordig met enkele handelingen op een scherm in een live casino worden gespeeld.
Van kermis naar speelhal
De kermis speelde lange tijd een belangrijke rol in de Nederlandse gokcultuur. Naast attracties, kraampjes en spellen waren er verschillende vormen van vermaak waarbij geluk een rol speelde. Later kregen speelautomaten een vaste plek in cafés, snackbars en amusementshallen. De automaat met draaiende rollen en verschillende symbolen werd een herkenbaar onderdeel van het straatbeeld.
De overheid probeerde het kansspelaanbod ondertussen steeds verder te reguleren. Een belangrijk moment was de invoering van de Wet op de Kansspelen (Wok) in 1964. Daarmee ontstond een wettelijk kader voor verschillende vormen van kansspelen in Nederland. De wet vormt nog altijd een belangrijk onderdeel van de Nederlandse kansspelregelgeving.
De opkomst van het casino
Een nieuwe fase begon in 1976 met de opening van het eerste officiële Nederlandse casino in Zandvoort. Het casino werd geëxploiteerd door Holland Casino, dat later meerdere vestigingen in het land opende. Daarmee kregen spellen als roulette, blackjack en poker een officiële plaats binnen het Nederlandse kansspelaanbod.
Casino’s brachten bovendien een andere vorm van gokken met zich mee. Waar speelautomaten vooral gericht waren op korte spelrondes, draaide het in een casino ook om de sfeer, de tafel en de interactie met andere spelers en dealers.
Het internet verandert het spel
Vanaf het einde van de twintigste eeuw veranderde de komst van internet de manier waarop mensen toegang kregen tot entertainment. Ook kansspelen gingen mee met die ontwikkeling. Online casino’s, pokersites en digitale sportweddenschappen maakten het mogelijk om vanuit huis te spelen.
Nederland liep aanvankelijk achter met de regulering van online kansspelen. Lange tijd was het aanbieden van online kansspelen zonder Nederlandse vergunning verboden, terwijl Nederlanders wel toegang hadden tot buitenlandse websites. Met de Wet Kansspelen op afstand (Koa) kwam daar verandering in. Sinds 1 oktober 2021 kunnen aanbieders onder voorwaarden een Nederlandse vergunning krijgen.
Van computer naar smartphone
De volgende stap was de smartphone. Waar een computer nog een vaste plek nodig heeft, zit een telefoon vrijwel altijd binnen handbereik. Casino’s ontwikkelden mobiele websites en apps waarmee spelers toegang kunnen krijgen tot bijvoorbeeld online slots, roulette, blackjack en live casinospellen.
Die ontwikkeling heeft de grens tussen offline en online entertainment verder laten vervagen. Bij live casino’s kan een echte dealer vanuit een studio een spel leiden, terwijl deelnemers via hun scherm inzetten plaatsen.
De geschiedenis van gokken in Nederland laat zien hoe sterk technologie het speelgedrag kan veranderen. Het principe van spanning en kans is grotendeels hetzelfde gebleven, maar de mogelijkheden zijn veel uitgebreider geworden. Een andere verandering is de regelgeving. De legalisering van online kansspelen bracht meer toezicht en regels met zich mee, onder meer rond spelersbescherming en verantwoord spelen.
